اگر چند سال از جراحی پروتز سینه شما گذشته باشد، احتمالاً این پرسش برای شما مطرح است که آیا باید پروتزها را تعویض کنید یا می‌توانید همچنان از آن‌ها استفاده کنید. پاسخ به وضعیت پروتز، سلامت بافت سینه و خواسته شما بستگی دارد.

در کل، ایمپلنت سینه وسیله‌ای مادام‌العمر نیست، اما قانون پزشکی مشخصی برای تعویض آن مثلا دقیقاً پس از ۱۰ سال وجود ندارد. اگر پروتز سالم باشد و مشکلی ایجاد نکند، به جراحی مجدد نیاز ندارید. در مقابل، پارگی، سفتی دردناک یا تغییرات قابل‌ توجه ظاهری می‌توانند بررسی برای تعویض پروتز سینه را ضروری کنند. تعویض پروتز سینه همیشه تنها گزینه نیست؛ می‌توانید درباره خارج‌کردن پروتز بدون جایگزینی نیز با پزشک مشورت کنید.

دلایل نیاز به تعویض پروتز سینه

پزشک پیش از پیشنهاد تعویض پروتز سینه، نوع ایمپلنت، مدت استفاده، علائم و نتایج معاینه یا تصویربرداری را بررسی می‌کند. سه گروه دلایل زیر بیشتر برای تعویض مطرح هستند.

1.    پارگی یا نشت مواد داخل پروتز

پروتزهای سالین و سیلیکونی در صورت پارگی رفتار متفاوتی دارند.

اگر پوسته پروتز سالینی آسیب ببیند، بدن مایع آن را جذب می‌کند و کاهش حجم سینه را متوجه می‌شوید. اما در پروتز سیلیکونی، ژل ممکن است در بافت اطراف محصور بماند و هیچ تغییر آشکاری ایجاد نکند؛ به این وضعیت «پارگی خاموش» می‌گویند.

پزشک برای بررسی پارگی احتمالی از سونوگرافی یا ام آر آی کمک می‌گیرد. در صورت تایید پارگی، درباره خارج‌کردن پروتز و امکان تعویض هم‌زمان آن تصمیم می‌گیرد.

2.    انقباض کپسولی و عوارض پزشکی

بدن به‌طور طبیعی لایه‌ای از بافت ترمیمی دور پروتز تشکیل می‌دهد. اگر این لایه بیش‌ از حد سفت و منقبض شود، ممکن است سینه دردناک، سخت یا بدشکل شود.

 پزشکان این وضعیت را «انقباض کپسولی» می‌نامند. موارد شدید ممکن است به خارج کردن پروتز و جراحی بافت اطراف آن نیاز داشته باشند.

عفونت مقاوم به درمان، جابه‌جایی پروتز یا مشکلات جدی دیگر نیز گاهی جراحی را ضروری می‌کنند.

نوع اقدام به علت مشکل بستگی دارد و لزوماً در هر مورد پروتز جدیدی قرار نمی‌گیرد.

3.    تغییر شکل سینه یا ترجیح شخصی

افزایش سن، بارداری، شیردهی و تغییر وزن می‌توانند پوست و بافت سینه را تغییر دهند؛ حتی اگر خود پروتز سالم باشد، ممکن است بعد از چند سال اندازه، فرم یا تقارن سینه‌ها دیگر مطابق سلیقه شما نباشد.

در چنین شرایطی می‌توانید درباره تعویض با مدل یا اندازه دیگر، اصلاح جایگاه پروتز یا لیفت سینه با جراح گفت‌وگو کنید.

معمولاً افتادگی پوست همیشه با تعویض ساده پروتز اصلاح نمی‌شود و گاهی به لیفت جداگانه نیاز دارد.

بیشتر بخوانید: پروتز سینه در غرب تهران

علائم هشداردهنده نیاز به تعویض پروتز سینه

اگر با یکی از تغییرات زیر روبه‌رو شدید، لازم است برای معاینه تعویض پروتز سینه مراجعه کنید:

• کاهش ناگهانی حجم یک سینه یا تغییر محسوس شکل و تقارن
• درد جدید یا ماندگار، سفتی غیرعادی یا احساس فشار
• تورم تازه، توده در سینه یا زیر بغل و تغییر پوست
• جابه‌جایی قابل‌ مشاهده پروتز یا احساس چین‌خوردگی شدید

این علائم همیشه به معنای ضرورت تعویض نیستند؛ برای مثال، توده یا تورم می‌تواند علت دیگری داشته باشد. تورم دیررس یا توده اطراف پروتز به بررسی به‌موقع نیاز دارد، زیرا به‌ندرت با سرطان‌های مرتبط با بافت اطراف پروتز همراه است.

قرمزی همراه تب یا درد رو به افزایش را نیز فوراً به پزشک اطلاع دهید.

پارگی پروتز سیلیکونی ممکن است هیچ علامتی نداشته باشد. سازمان غذا و داروی آمریکا برای بررسی دوره‌ای پروتز سیلیکونی، نخستین سونوگرافی یا MRI را ۵ تا ۶ سال پس از جراحی و سپس هر ۲ تا ۳ سال توصیه می‌کند؛ در صورت بروز علائم، منتظر موعد بعدی نمانید.

خطرات تعویض پروتز سینه

تعویض پروتز پستان یک عمل جراحی مجدد است و مانند هر جراحی دیگری با خطراتی همراه است. از جمله:

• خونریزی
• عفونت
• تجمع خون یا مایع
• عوارض بیهوشی
• لخته خون
• جای زخم نامطلوب
• بیحسی یا تغییر حس نوک سینه
• عدم تقارن پستان‌ها
• درد طولانی‌مدت

اگر جراح مجبور به برداشتن بافت سفت اطراف پروتز باشد، پیچیدگی عمل و احتمال برخی عوارض افزایش می‌یابد.

برای کاهش و جلوگیری از بروز عوارض، درباره سابقه جراحی، بیماری‌ها، مصرف دخانیات و احتمال نیاز به عمل‌های هم‌زمان با جراح پلاستیک از قبل صحبت کنید.

بیشتر بخوانید: قیمت پروتز سینه

مراقبت‌های بعد از تعویض پروتز سینه

دوران بهبودی به گستردگی جراحی، وضعیت بافت و انجام اقدامات هم‌زمان بستگی دارد.

در هفته‌های نخست ممکن است درد، کبودی و تورم داشته باشید؛ نتیجه نهایی را نباید از ظاهر روزهای اول قضاوت کنید. برای بهبود ایمن‌تر:

• پانسمان را مطابق دستور جراح عوض کنید و داروها را طبق نسخه مصرف کنید.
• اگر جراح سوتین حمایتی یا لوله تخلیه مایع تجویز کرد، دستور استفاده و زمان بررسی آن را رعایت کنید.
• تا زمانی که پزشک اجازه نداده است، از ورزش سنگین، بلند‌کردن بار و فشار مستقیم به سینه‌ها خودداری کنید.
• پیاده‌روی سبک را طبق توصیه تیم درمان شروع کنید و درباره زمان بازگشت به رانندگی، کار و حمام سؤال کنید.
• ویزیت‌های پیگیری را جدی بگیرید؛ کاهش تورم و بازگشت حس طبیعی ممکن است هفته‌ها تا ماه‌ها زمان ببرد.
• تب، ترشح چرکی، افزایش سریع تورم یا درد شدید نیازمند تماس فوری با پزشک است.
• اگر دچار تنگی نفس یا درد قفسه سینه شدید، فوراً کمک اورژانسی بگیرید.